Wanggung-ri ở Iksan: dạo nền cung điện Baekje, xem tháp năm tầng và tìm hiểu đồ xá lợi
Seong Ilhan · Bản gốc · CC BY-SA 4.0 ·
Vì sao một ngọn tháp Phật giáo lại đứng trong khu di tích mang tên “cung điện”? Wanggung-ri (왕궁리유적) ở Iksan lưu giữ dấu tích của cả hai giai đoạn: nơi này từng là cung điện Baekje, sau đó được chuyển thành chùa. Tháp đá năm tầng, các nền nhà thấp và đường ranh giới trải trên khu đất rộng cho phép bạn tìm hiểu sự thay đổi ấy trong một buổi tham quan ngoài trời. Đến Wanggung-ri, thứ đáng xem là cách một khu cung điện được bố trí và sử dụng, chứ không phải dãy điện thờ đã được dựng lại đầy đủ. Những khoảng sân, hàng đá và nền móng là dấu vết để hình dung các không gian làm việc, nghi lễ, sinh hoạt và nghỉ ngơi của hoàng gia. Điểm đến hợp với người thích lịch sử Baekje, khảo cổ hoặc muốn dành một buổi dạo cảnh thoáng sau các khu phố đông đúc. Bảo tàng Cung điện Baekje (백제왕궁박물관) ngay cạnh di tích là nơi thuận tiện để bắt đầu. Xem mô hình và tư liệu khai quật trước sẽ giúp nhận ra các nền nhà khi đi ra ngoài. Người thích chụp phong cảnh có thể dạo khu tháp trước, rồi vào bảo tàng để tìm câu trả lời cho những gì vừa quan sát. Cả hai cách đều nối được phần trong nhà với địa điểm thật mà không phải di chuyển bằng xe giữa chừng.
Theo nền nhà để hiểu khu cung điện xưa
Jjw · Bản gốc · CC BY-SA 4.0 ·
Cung điện được dựng trên vùng gò thấp đã qua san chỉnh. Phía nam tập trung các công trình dành cho nghi lễ, công việc của nhà vua và sinh hoạt hoàng gia. Những bậc nền được tạo bằng kè đá chia khu này thành các phần có độ cao khác nhau. Khi đứng trước một nền nhà lớn, bạn có thể tìm vị trí đặt cột rồi nhìn ra khoảng sân phía trước để hình dung quy mô nơi tập trung đông người. Phía bắc có vườn và khu nghỉ, còn phía tây bắc có dấu tích xưởng chế tác vàng, thủy tinh. Các hạng mục cấp, thoát nước trong khu vườn cho thấy người xưa đã tổ chức cảnh quan bằng cả đá lẫn dòng chảy. Những thông tin này giúp chuyến đi có nhiều điểm để chú ý ngoài ngọn tháp nổi bật ở trung tâm: nơi sản xuất đồ quý, nơi nhà vua làm việc và nơi nghỉ ngơi không nằm lẫn vào nhau. Một phần dấu tích đã được lấp bảo vệ hoặc chỉnh trang sau khai quật. Vì vậy, mặt đất nhìn thấy hôm nay cần được đối chiếu với sơ đồ và biển giải thích, thay vì coi mọi bãi cỏ là sân nguyên trạng từ thời Baekje. Lối tham quan đưa khách tới các điểm quan sát mà không phải đi vào nền móng. Khu đào khảo cổ đang làm việc, nếu có, cũng tách biệt với hoạt động mô phỏng khai quật dành cho trẻ em trong bảo tàng.
Tháp năm tầng và những bản kinh từng được cất bên trong
작자 미상 (출처: 공유마당·한국저작권위원회) · Bản gốc · Public domain ·
Tháp Wanggung-ri có những lớp mái đá vươn ngang, thân tháp thu dần khi lên cao. Có thể nhìn toàn bộ hình dáng từ xa rồi tới gần theo lối mở để xem bề mặt và góc các khối đá. Dấu tích cung điện và ngọn tháp thuộc những giai đoạn sử dụng khác nhau; niên đại cụ thể của tháp cùng một số hiện vật vẫn có các quan điểm nghiên cứu khác nhau. Trong quá trình tháo dỡ, tu sửa tháp vào năm 1965, người ta tìm thấy những vật dùng để an trí xá lợi và các bản Kinh Kim Cang bằng kim loại. Những tấm kinh có chữ được khắc theo hàng, nối với nhau bằng bản lề để gấp lại. Chúng cho thấy kỹ thuật làm đồ dâng cúng rất tinh xảo bên trong một công trình mà từ ngoài chỉ nhìn thấy các tầng đá. Đến bảo tàng nào để xem các bản kinh? Cần phân biệt Bảo tàng Cung điện Baekje ở Wanggung-ri với Bảo tàng Quốc gia Iksan ở bên di tích Mireuksa. Chính Bảo tàng Quốc gia Iksan giới thiệu các bản Kinh Kim Cang khai quật từ tháp Wanggung-ri trong danh mục trưng bày. Nếu hiện vật này là mục đích chính, xem thông tin trưng bày hiện tại của đúng cơ sở trước khi chọn điểm đến; tên “bảo tàng ở Iksan” chưa đủ để phân biệt. Bảo tàng ngay cạnh Wanggung-ri lại giúp tìm hiểu cấu trúc cung điện, việc khai quật và đời sống của hoàng gia. Bạn có thể xem phần đó trước khi dạo nền nhà, rồi dành chặng Mireuksa cho bảo tàng quốc gia và những hiện vật liên quan. Việc biết đồ vật được tìm ở đâu và hiện được giới thiệu tại đâu sẽ giúp nối hai địa điểm một cách rõ ràng.
Đi về phía tường bao để thấy quy mô khu di tích
Sadopaul · Bản gốc · CC BY-SA 4.0 ·
Rời khu nền nhà và tháp, lối bên ngoài cho góc nhìn rộng hơn về Wanggung-ri. Những đường ranh dài và chênh cao thấp trên mặt đất giúp nhận ra phạm vi cung điện xưa. Tường bao từng phân chia phần trong và ngoài, đồng thời bảo vệ khu hoàng gia. Hiện phần lớn tường đã mất, nên vệt đá thấp không cho biết đầy đủ chiều cao hoặc hình dáng phía trên của công trình ban đầu. Nhìn từ rìa khu đất, tháp đứng giữa những nền nhà thấp sẽ hiện rõ hơn so với khi đứng ngay dưới chân. Đây là vị trí thích hợp nếu muốn chụp cả đặc điểm của di tích khảo cổ, thay vì chỉ lấy riêng ngọn tháp. Trong những ngày ít khách, độ rộng của các khoảng trống cũng giúp cảm nhận khoảng cách giữa khu nghi lễ và các phần khác của cung điện. Đường đi có đoạn khác nhau về mặt lát và bậc nhỏ. Người dùng xe lăn hoặc xe đẩy có thể ưu tiên bảo tàng, khu tháp và một số nền nhà gần nhau, rồi quyết định có đi tiếp vòng ngoài hay không. Hướng dẫn bảo tàng yêu cầu trao đổi trước khi vào bằng xe lăn điện hoặc xe hỗ trợ di chuyển dạng scooter; hỏi trước sẽ giúp chọn lối tiếp cận phù hợp.
Nghỉ dưới hàng cây, chọn hoạt động trong bảo tàng và đường về
Sadopaul · Bản gốc · CC BY-SA 4.0 ·
Các cây và ghế nghỉ tạo chỗ dừng giữa những đoạn xem nền nhà. Mùa cây xanh và mùa lá rụng đem lại diện mạo khác nhau, nhưng phần lớn khu đất vẫn khá thoáng. Vào ngày nóng, có thể chia thời gian ngoài trời bằng một lượt xem trưng bày trong nhà; trời mưa thì giảm đoạn đi ở những chỗ đất ướt và dành nhiều thời gian hơn cho mô hình, tư liệu. Theo hướng dẫn Bảo tàng Cung điện Baekje, được kiểm tra ngày 12/10/2026, bảo tàng mở 09:00–18:00 và miễn phí vào cửa. Ngày nghỉ là thứ Hai và ngày 1/1; nếu thứ Hai trùng ngày lễ thì mở cửa, nghỉ bù vào ngày làm việc đầu tiên sau kỳ lễ. Các thông báo vận hành riêng có thể thay đổi lịch này. Gia đình muốn thêm hoạt động có thể tìm khu trải nghiệm cung điện qua hình ảnh, trò chơi thực tế ảo và mô phỏng khai quật. Chương trình khai quật mô phỏng dành cho trẻ từ 5 tuổi đến hết lớp 3 tiểu học; trải nghiệm VR được giới thiệu cho người từ 10 tuổi. Các hoạt động có khung giờ và trang đặt trước riêng, nên xem hướng dẫn trải nghiệm của bảo tàng trước khi xếp buổi đi. Tham quan trưng bày thông thường không đồng nghĩa với đã có suất tham gia mọi hoạt động. Từ ga Iksan, hướng dẫn đường đi của bảo tàng có phương án đổi xe ở bến Geumma. Giờ thực tế và chuyến về cần được tính theo ngày đi; sau khi dạo tới rìa khu di tích, còn phải quay lại điểm bắt xe. Với ô tô hoặc taxi, có thể ghép Mireuksaji trong cùng ngày, nhưng đây là một chặng đường riêng. Chọn đúng tên bảo tàng trên bản đồ và tính thời gian di chuyển giữa hai nơi sẽ giúp giữ đủ thời gian cho cả phần ngoài trời lẫn trưng bày.